Mae darllen gyda phlant yn eu helpu i gyrraedd cerrig milltir datblygiadol cynnar a gwneud yn well yn yr ysgol. Mae’n datblygu empathi a chreadigrwydd plant. Mae’n cefnogi bondio, cysylltiad a lles, gan helpu plant i deimlo eu bod yn perthyn. Mae’n helpu i oresgyn anghydraddoldebau cyn iddynt ddyfnhau.
Trwy ddata ein Harolwg Teuluoedd rydym wedi canfod bod mwynhad plant ifanc o ddarllen yn y blynyddoedd cynnar wedi cynyddu. Fodd bynnag, er gwaethaf lefelau uchel o fwynhad rhieni a phlant, mae darllen ar y cyd bob dydd wedi gostwng yn sylweddol ac mae darllen ar y cyd yn aml wedi gostwng yn ystod y blynyddoedd diwethaf hefyd.
Mae dynameg gymdeithasol sy’n newid a newid technolegol cyflym yn rhoi amrywiaeth o bwysau ar deuluoedd â phlant ifanc. Nid yw’r pwysau hyn wedi’u lledaenu’n gyfartal, ac mae anghydraddoldebau ym mhrofiadau plant yn dechrau o’u eiliadau cynharaf.
Mae darllen ar y cyd yn gynnar, sydd â manteision datblygiadol sydd wedi’u profi, yn ffordd bwerus o leihau’r anghydraddoldebau hyn. Ond ymddengys bod pwysau cymhleth ar fywyd teuluol, ynghyd â mynediad anghyfartal at amser, adnoddau ac amgylcheddau cefnogol, yn gwneud darllen yn anoddach.
Mae angen newid system i wrthdroi’r dirywiad a sicrhau bod anghydraddoldebau mewn arferion darllen cynnar yn cael eu lleihau. I fynd i’r afael â’r anghydraddoldebau bydd angen mwy o fuddsoddiad traws-sector, a hwnnw’n barhaus, mewn darllen cynnar, gyda chefnogaeth partneriaethau sy’n cydnabod rôl darllen i gyfleoedd bywyd plant.
