Darllen gyda’ch plentyn

Mae’n hwyl rhannu llyfr â phlentyn – mae’n amser i ddod yn agos, i chwerthin ac i siarad â’ch gilydd. Mae hefyd yn gallu rhoi dechrau gwych mewn bywyd i blant, a’u helpu nhw i ddod yn ddarllenwyr gydol oes.

Ond nid pawb sy’n hyderus â llyfrau a darllen yn uchel, felly mae’r BookTrust wedi cynhyrchu ambell air i gall a chyngor i’ch helpu chi i wneud yn fawr o ddarllen gyda’ch gilydd. A chofiwch, does yr un ffordd gywir neu anghywir o’i wneud – a dydy hi byth yn rhy gynnar i ddechrau.

Awgrymiadau ar gyfer darllen gyda phlant o unrhyw oedran

  • Neilltuwch ychydig o amser
    Dewch o hyd i rywle tawel heb unrhyw beth i dynnu sylw’r plentyn – diffoddwch y teledu/radio/cyfrifiadur.
  • Gofynnwch i’ch plentyn ddewis llyfr
    Mae rhannu llyfrau y maen nhw wedi’u dewis yn dangos bod ots gennych chi beth maen nhw’n ei feddwl a bod eu barn nhw o bwys. Mae hyn yn golygu bod y llyfr yn fwy tebygol o’u bachu.
  • Eisteddwch yn agos at eich gilydd
    Anogwch eich plentyn i ddal yn y llyfr ei hun a/neu droi’r tudalennau.
  • Pwyntiwch at y lluniau
    Os oes yna ddarluniadau, crëwch gysylltiad rhyngddyn nhw a rhywbeth sy’n gyfarwydd i’ch plentyn. Gofynnwch iddyn nhw ddisgrifio’r cymeriadau neu’r sefyllfa neu beth fydd yn digwydd nesaf. Anogwch nhw i adrodd y stori i chi trwy edrych ar y lluniau.
  • Anogwch eich plentyn i siarad am y llyfr
    Mae siarad am y cymeriadau a’r dilemâu y maen nhw ynddyn nhw yn helpu plant i ddeall perthnasoedd, ac mae’n ffordd ragorol ichi ddod i adnabod eich gilydd neu i drafod materion anodd. Rhowch ddigonedd o amser i’ch plentyn ymateb. Gofynnwch iddyn nhw beth fydd yn digwydd nesaf, sut gallai cymeriad fod yn teimlo neu sut mae’r llyfr yn gwneud iddyn nhw deimlo.
  • Ac yn olaf, yn anad dim – gwnewch y cyfan yn hwyl!
    Does dim ots sut rydych chi’n darllen gyda’ch plentyn, cyn belled â’ch bod chi’ch dau yn mwynhau’r amser gyda’ch gilydd. Peidiwch â bod ofn defnyddio lleisiau doniol – mae plant wrth eu boddau â hyn!

Dydy hi byth yn rhy gynnar i ddechrau darllen gyda’ch baban

Dyma rai ffyrdd y gallwch chi geisio rhannu straeon a rhigymau gyda’ch plentyn bob dydd.

  • Canwch rigymau ac adroddwch straeon i’ch plentyn cyn ei eni
    Maen nhw’n gallu eich clywed chi o ryw 18 wythnos, ac fe fyddan nhw’n adnabod eich llais cyn eu geni.
  • Mae’n beth da dechrau rhannu straeon, llyfrau a rhigymau gyda’ch plentyn o oedran mor ifanc â phosib
    Does dim angen i fabanod ddeall pob gair; fe fyddan nhw wrth eu boddau’n gwrando ar eich llais, yn edrych ar y lluniau ac yn dal y llyfrau.
  • Fe fydd darllen llyfrau, siarad am y lluniau a chwtsio’n agos yn eich helpu i feithrin perthynas gref a chariadus â’ch plentyn
    Gall pawb yn y teulu ymuno â chi: tadau, mamau, gofalwyr, neiniau, teidiau, brodyr, chwiorydd, modrybedd ac ewythrod.
  • Mae bod â babi’n flinedig ac yn galw am lawer o sylw
    Fe fydd neilltuo amser bob dydd i fwynhau stori, llyfr neu rigwm yn rhoi amser i chi a’ch plentyn ddianc bywyd bob dydd, mwynhau eich cwmni eich gilydd a dod i adnabod eich gilydd yn well.
  • Gofynnwch i’ch ymwelydd iechyd ynglŷn â’ch pecyn Dechrau Da Babi rhad ac am ddim, ac i’ch llyfrgell leol ynglŷn â’ch pecyn Bookstart Treasure rhad ac am ddim. Os ydych chi’n byw yng Nghymru, gallwch chi holi’ch ymwelydd iechyd ynglŷn â’ch pecyn Dechrau Da Babi a’ch pecyn Dechrau Da Blynyddoedd Cynnar rhad ac am ddim
    Fe fyddwch chi’n cael llyfrau’n rhad ac am ddim a llond gwlad o awgrymiadau a chyngor i’ch rhoi ar ben y ffordd.
  • Ymunwch â’ch llyfrgell cyn gynted â phosib
    Mae llyfrgellwyr yn rhoi cyngor ac awgrymiadau gwych ynglŷn â llyfrau. Ac mae gan lyfrgelloedd fwy o lawer o lyfrau nag y gallech chi erioed fod yn berchen arnyn nhw!
  • Mae’n bwysig cael llyfrau yn y cartref
    Os ydych chi wedi mwynhau darllen llyfr llyfrgell, ceisiwch gael gafael ar gopi i’w gadw. Gallwch chi hefyd ofyn i’ch teulu a’ch ffrindiau am roi llyfr fel anrheg i’ch plentyn bob pen-blwydd neu achlysur arbennig.

Rhagor o wybodaeth a llyfrynnau i’w lawrlwytho’n rhad ac am ddim

Mae’r BookTrust wedi creu amrywiaeth o lyfrynnau llawn awgrymiadau a chyngor ar wneud yn fawr o rannu llyfrau â’ch gilydd, gan gynnwys awgrymiadau ar gyfer darllen gyda phlant sydd ag anghenion ychwanegol, a chanllawiau mewn hyd at 28 o ieithoedd.

Gallwch chi fynd yn syth i’r fersiynau Saesneg o: Reading with your child 0-12 months, Reading with your child 3-4 years a Reading with your child 4-6 years.

Gall teuluoedd yng Nghymru fynd yn syth i: Dechrau Da yng Nghymru: Darllen gyda eich plentyn 0-12 mis - Cymraeg a Dechrau Da yng Nghymru: Darllen gyda eich plentyn 18-36 mis - Cymraeg.

Fel arall, cliciwch ar y dolenni isod i weld a lawrlwytho’r llyfrynnau mewn hyd at 28 o ieithoedd.

Efallai yr hoffech chi hefyd

Reading with your child: 3-4 years

Download the booklet

Just ten minutes shared reading a day can help your child grow into a happy, confident learner. Find out more with our guide to reading with children aged 3-4 years, available in 20 languages. Ddim ar gael mewn fformat Cymraeg ar hyn o bryd.

Llyfrynnau Darllen gyda’ch plentyn 4-6 oed

Lawrlwytho’ch llyfryn

Mae rhannu llyfrau a straeon yn gallu helpu plant i ddeall y byd o’u cwmpas ac i ddatblygu sgiliau cymdeithasol ac emosiynol allweddol. Mae’r llyfryn defnyddiol ar gael i’w lawrlwytho mewn 28 o ieithoedd.

Bookshine and Booktouch for additional needs

Download the booklet

Explore our guides to enjoying books and reading with deaf, blind or partially sighted children. Ddim ar gael mewn fformat Cymraeg ar hyn o bryd. Sylwch mai yn Lloegr yn unig y mae pecynnau Bookshine a Booktouch ar gael.